Radikal Sistektomi Ameliyatı

Sistektomi, mesanenin çıkarılması ameliyatıdır. Mesanenin çevresindeki lenf bezleri ve komşu organlarla birlikte tamamen çıkarılmasına radikal sistektomi denir. Radikal sistektomi, kas tabakasına ilerlemiş mesane kanserinin standart cerrahi tedavisidir. Mesane kanserinde hangi hastaya kapalı ameliyat (TUR-T), hangi hastaya radikal sistektomi yapıldığını mesane kanseri ameliyatı sayfamızda ayrıntılı olarak anlattık.

Erkeklerde radikal sistektomi; mesaneyle birlikte prostatın ve meni keselerinin (seminal veziküller) çıkarılmasını içerir. Kadınlarda ise genellikle rahim, yumurtalıklar ve vajinanın ön duvarının bir kısmı da alınır; seçilmiş hastalarda bu organlar korunabilir.

Mesane çıkarıldığı için idrarın depolanması ve vücuttan atılması için yeni bir yol oluşturulması gerekir. Buna üriner diversiyon denir.

Yapay mesane hakkındaki içeriğimiz >> Bağırsaktan Yapay Mesane Yapımı Ameliyatı

Üriner sistemde böbrekler, üreterler, mesane ve üretra bulunur. Böbrekler kandaki atıkları ve fazla sıvıyı süzerek idrar üretir. İdrar üreterlerle mesaneye gelir ve dışarı atılana kadar mesanede depolanır.

Sistektomi Neden Yapılır?

Radikal sistektomi en sık mesane kanserinin tedavisi için yapılır:

• Kas tabakasına ilerlemiş mesane kanseri: Uzak organlara yayılmamış, kasa invaze tümörlerde standart tedavidir. Uygun hastalarda ameliyattan önce sisplatin bazlı kemoterapi verilir.
• Yüksek riskli yüzeyel mesane kanseri: TUR-T ve mesane içine BCG tedavisine rağmen tekrarlayan veya ilerleyen tümörlerde, ya da çok yüksek riskli tümörlerde önerilir.

Daha seyrek olarak; mesaneyi tutan ilerlemiş kolon, prostat veya rahim kanserleri gibi pelvis tümörlerinde ve mesaneyi kullanılamaz hale getiren bazı iyi huylu durumlarda (ağır radyasyon hasarı, işlevini kaybetmiş mesane gibi) da sistektomi yapılabilir.

Ne tür bir sistektomi ve üriner diversiyon yapılacağı; ameliyatın nedeni, kanserin yaygınlığı, genel sağlık durumunuz ve tercihleriniz gibi faktörlere bağlıdır. Seçenekleri üroloji uzmanınızla birlikte değerlendirin.

Detaylı bilgi ve randevu için bizi hemen arayabilirsiniz: 0530 100 90 85

Sistektominin Getirdiği Riskler

Radikal sistektomi, karın içindeki birçok organı ilgilendiren ve ürolojinin en kapsamlı ameliyatlarından biridir. Komplikasyon oranı diğer ürolojik ameliyatlara göre daha yüksektir; bu nedenle deneyimli bir cerrahi ve anestezi ekibi tarafından yapılması önemlidir. Genel riskler şunlardır:

• Kanama ve kan nakli ihtiyacı
• Bacak damarlarında pıhtı ve akciğere pıhtı atması
• Kalp ve akciğer sorunları (kalp krizi, zatürre)
• Yara ve idrar yolu enfeksiyonu
• Nadiren ameliyata bağlı ölüm

Sistektomi yalnızca mesaneyi çıkarmayı değil, bağırsak kullanılarak yeni bir idrar yolu oluşturmayı da içerdiği için şu ek riskleri taşır:

• Bağırsakların geç çalışmaya başlaması veya bağırsak tıkanıklığı
• Üreterlerin bağırsağa bağlandığı yerde idrar kaçağı veya geç dönemde darlık (üreter tıkanıklığı)
• Sıvı kaybı (dehidrasyon) ve kandaki tuz dengesinde bozulma
• Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları

Bazı komplikasyonlar ciddi olabilir ve düzeltilmesi için yeniden ameliyat gerekebilir. Robotik cerrahi kan kaybını ve yara sorunlarını azaltır; ancak her yöntemde riskler vardır. Size özel riskleri ameliyat öncesinde cerrahınızla mutlaka konuşun.

Tüm Detaylarıyla Sistektomi Prosedürü

Sistektomi Hazırlığı

Ameliyat öncesinde kullandığınız ilaçları, özellikle kan sulandırıcıları, ve alkol gibi alışkanlıklarınızı doktorunuzla konuşun. İyileşmeyi desteklemek için bazı ilaçlarınızda değişiklik yapılması gerekebilir.

Sigara içiyorsanız, sağlığınız için yapabileceğiniz en iyi şey ameliyattan önce sigarayı bırakmaktır. Sigara hem mesane kanserinin en önemli risk faktörüdür hem de ameliyat sonrası akciğer ve yara sorunlarının riskini artırır.

Ameliyat planlandığında, beslenme, bağırsak hazırlığı ve ameliyat sabahı ile ilgili size özel talimatlar verilir. Anlamadığınız bir nokta olursa cerrahınıza danışın.

Mesanenin Tamamen Alınması (Radikal Sistektomi)

Ameliyatta mesane, pelvisteki lenf bezleriyle birlikte çıkarılır. Lenf bezlerinin alınması hem kanserin evresini doğru belirlemek hem de olası yayılımı temizlemek için önemlidir. Erkeklerde prostat ve meni keseleri, kadınlarda genellikle rahim, yumurtalıklar ve vajinanın bir kısmı da çıkarılır. Uygun hastalarda erkeklerde sertleşme sinirleri, kadınlarda rahim, yumurtalıklar ve vajina korunabilir.

Ameliyat için üç yaklaşım vardır:

Prosedür Sırasında

Ameliyat genel anestezi altında yapılır. Açık ameliyatta karında tek bir büyük kesi, robotik ve laparoskopik cerrahide birkaç küçük delik açılır.

Mesane, lenf bezleriyle ve gereken komşu organlarla birlikte çıkarılır. Ardından idrarın vücuttan atılması için yeni bir yol oluşturulur (üriner diversiyon). Bu aşamanın amacı, yaşam kalitesini koruyarak idrarın güvenle depolanmasını ve dışarı atılmasını sağlamaktır. Başlıca seçenekler şunlardır:

Uygun hastalarda dış torba gerektirmediği için yapay mesane ilk tercihtir. Ancak üretrada tümör riski olan, böbrek fonksiyonu yetersiz olan veya düzenli işeme programına uyamayacak hastalarda ileal konduit daha güvenli bir seçenektir.

Prosedür Sonrası

Ameliyattan sonra hastanede genellikle 5–6 gün kalınır.

Bağırsaklar ameliyattan sonra en son çalışmaya başlayan organlardır. Bu nedenle bağırsaklarınız sıvı ve besinleri almaya hazır olana kadar hastanede takip edilirsiniz.

Genel anesteziden sonra boğaz ağrısı, titreme, uyku hali, ağız kuruluğu, bulantı ve kusma olabilir. Bu yakınmalar birkaç gün içinde geçer.

Ameliyattan sonraki sabahtan itibaren sık sık kalkıp yürümeniz istenir. Yürümek bağırsakların çalışmasını hızlandırır, dolaşımı iyileştirir ve pıhtı oluşumunu önlemeye yardımcı olur.

Ameliyattan sonraki birkaç hafta kesi yerlerinde ağrı veya rahatsızlık hissedebilirsiniz. İyileştikçe ağrı yavaş yavaş azalır.

Sistektomi Sonrası İdrar Değişiklikleri ve Normale Dönüş

İleal konduitte idrar, ilk günlerden itibaren stomadan torbaya akar. Bazı hastalarda ilk haftalarda pelviste biriken sıvı üretradan (kadınlarda vajinadan) bir süre sızıntı şeklinde gelebilir; bu sızıntının rengi zamanla kırmızıdan pembeye ve sarıya döner.

Yapay mesanede ameliyattan sonra bir süre idrar kanlı gelebilir; birkaç hafta içinde normal rengine döner. Yeni mesanenin iyileşmesi için sonda birkaç hafta takılı kalır.

Her iki yöntemde de idrarda mukus (sümüksü salgı) görülmesi beklenir; çünkü kullanılan bağırsak parçası mukus üretmeye devam eder. Mukus zamanla azalır ama tamamen kaybolmaz. Bol sıvı almak mukusun atılmasını kolaylaştırır.

Günlük Aktivitelere Dönüş

Ameliyattan sonraki ilk 6–8 hafta ağır kaldırma, araba kullanma, küvette banyo ve işe ya da okula dönme gibi aktiviteleri kısıtlamanız gerekebilir. Gücünüz ve enerjiniz zamanla geri gelir.

Cinsel ilişkiye ne zaman başlayabileceğinizi doktorunuza danışın. Genellikle yaklaşık 6 hafta beklenmesi önerilir.

Sonuçlar

Sistektomi yaşam kalitesini etkileyebilecek büyük bir ameliyattır. Yine de hastaların büyük çoğunluğu iyileşme döneminden sonra oldukça normal bir yaşam sürdürür.

Yapay mesane başlangıçta küçüktür ve ilk aylarda yavaş yavaş genişler. Başlangıçta gün içinde birkaç saatte bir idrara çıkmanız gerekir; zamanla bu aralık 4 saate kadar uzar.

Sistektomi sonrası cinsel değişiklikler yaşanabilir. Erkeklerde meni boşalması olmaz; sertleşme sinirlerinin etkilenmesi sertleşmeyi zorlaştırabilir. Uygun hastalarda sinir koruyucu teknik kullanılabilir; bu teknikle bile sertleşmenin geri gelmesi zaman alabilir. Ameliyatınızda sinir koruyucu teknik uygulanıp uygulanamayacağını doktorunuza sorun.

Kadınlarda vajinadaki değişiklikler cinsel ilişkiyi daha az rahat hale getirebilir; sinirlerin etkilenmesi uyarılmayı ve orgazmı etkileyebilir. Organ koruyucu cerrahi bu etkileri azaltır. Ameliyattan sonra cinsel zorluk yaşarsanız sabırlı olun ve endişelerinizi doktorunuzla paylaşın.

Hastalarımızın deneyimlerini mesane kanseri hasta yorumları sayfasında okuyabilirsiniz.

Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Murat Binbay’dan Randevu Alın