Mesane Kanseri

Mesane kanseri, dünyada en yaygın görülen kanser türlerinden olup ürolojik kanserler arasında ikinci sıklıkta görülür. Yüzbinlerce insanı etkileyen mesane kanseri, erkeklerde kadınlara göre yaklaşık 3 kat daha sık görülür. Bu kanser her yaşta görülebilir ancak sıklıkla yaşlı-yetişkin insanları etkiler.

Mesane kanseri, üriner sistem organlarından olan mesanenin çeper dokusunda oluşan kötü huylu tümörler sebebiyle oluşur. Kanserin %90'ı mesanenin iç yüzeyindeki 'transizyonel hücreli karsinomlar' sebebiyle oluşur. Bu kanserlerin büyük çoğunluğu (>%70) yüzeyel (non-invaziv) olup, kas tabakasına ilerlememiştir; ancak tekrarlama riski yüksektir.

Mesane, alt karın bölgesinde bulunup idrarı depolayan içi boş kaslı bir organdır. Mesanenin iç kısmını döşeyen hücrelerde kanser hücrelerinin çoğalmasıyla tümör oluşumu başlar. Mesane tümörü yaygın olarak mesanede görülmesine rağmen, boşaltım sisteminin diğer bölümlerinde de ortaya çıkabilir.

Mesane Kanseri Belirtileri Nelerdir?

Mesane kanseri belirtileri arasında en yaygın olarak görülen semptom idrarda kan görülmesidir. İdrar kesesi kanseri hastalarının % 80'inde idrarda kan görülmesi durumu yani hematüri görülür. Bu kanama genellikle ağrısızdır ve aralıklı olarak ortaya çıkabilir. Bu durum, hastaların doktora gitmeyi ertelemesine neden olabilir.

Mesanede kanser oluşması durumunda en sık görülen diğer belirtiler şunlardır:

• idrarda kana rastlanması (hematüri) - (genellikle ağrısız ve gözle görülebilir – makroskopik hematüri)
• idrara sıkışma hissi
• sık sık tuvalate gitme hissi gelmesi
• mesanenin tam boşaltılamaması hissi
• idrar yaparken ıkınma gerekliliği
• idrar yaparken ağrı hissedilmesi

Bu belirtiler doğrudan kanser teşhisi konulması için yeterli değildir. Belirtilerin bazıları farklı sorunlardan dolayı da görülebilir. Özellikle 40 yaş üstü kişilerde ağrısız kanama görüldüğünde, mesane kanseri ihtimalini ekarte etmek için acil ürolojik değerlendirme önerilmektedir.

Mesane Kanseri Risk Faktörleri Nelerdir?

Mesanede kanser hücrelerinin çoğalmasına neden olabilecek risk faktörleri şunlardır:

Sigara İçmek: Sigara tüketmek, idrarda kimyasal birikmesine neden olur. Bu da kanser riskini artırabilir. Sigara içerken, vücudunuz dumandaki kimyasalları işler ve idrarınıza bir miktar salgılar. Bu zararlı kimyasallar mesanenin iç kısmına zarar verebilir. Sigara, tüm mesane kanseri vakalarının yaklaşık yarısından sorumludur.

Artan Yaş: Kanser riski yaşlandıkça artar. Her yaşta kanser ortaya çıkabilir, ancak 40 yaşın altındaki insanlarda nadiren görülür.

Erkek Olmak: Erkeklerin mesanesinde tümör oluşumu olasılığı kadınlardan daha fazladır.

Kimyasala Maruz Kalmak: Böbrekler, kandaki zararlı kimyasalları filtreleyerek mesaneye taşır. Bu kimyasalların mesanede birikmesinin mesanede kanser riskini artırdığı düşünülmektedir. Arsenik ve boya, kauçuk, deri ve tekstil imalatında kullanılan kimyasallar bu riski taşır. Özellikle arilaminlere (benzidin ve beta-naftilamin) mesleki maruziyet riski yüksektir.

Önceden Kanser Tedavi Geçirmek: Anti-kanser ilacı (siklofosfamid) almış olmak. Daha önceden bir kanser tedavisi almış olmak kanser riski doğurabilir.

Kronik Mesane İltihabı: Üriner kateterin uzun süreli kullanımı mesanede tümör oluşma riski doğurur. Tekrarlanan üriner enfeksiyonlar veya iltihaplar (sistit), mesanede kanser riskini artırabilir. (Sıklıkla yassı hücreli karsinom riskini artırır.)

Kişisel veya Ailevi Kanser Geçmişi: Daha önce mesanesinde kanser oluşmuş olan kişilerde tekrar kanser oluşma riski yüksektir. Birinci derece yakınlarında kanser hikayesi olanlarda da risk bulunmaktadır.

Mesane Kanseri Tanısı

Mesane kanserinde tanı koymak için kullanılan bazı testler ve prosedürler vardır.

Sistoskopi: Sistoskopi yapmak için doktorunuz üretraya küçük, dar bir tüp (sistoskop) yerleştirir. Ürolog, sistoskop sayesinde üretra ve mesane içini görebilir, hastalığı inceleyebilir. Özellikle 'Darbe Işık' (Narrow Band Imaging - NBI) sistoskopi, kanserli lezyonları daha net görerek tanı ve nüks (tekrar) oranını azaltmada önemli bir rol oynamaktadır.

Biyopsi: Ürolog, sistoskopi sırasında biyopsi incelemesi için özel bir alet kullanır. Bu prosedür bazen mesane tümörünün transüretral rezeksiyonu (TURBT) olarak adlandırılır. TURBT ayrıca kanser tedavisinde de kullanılabilir.

İdrar Sitolojisi: İdrar örneği, idrar sitolojisi adı verilen bir prosedürle alınır. Alınan örnek mikroskop altında analiz edilir.

Görüntüleme Testleri: Bilgisayarlı tomografi (BT), ürogram ve retrograd pyelogram testleri uygulanır. Bu görüntüleme teknolojileri sayesinde hastanın idrar yolu yapısı incelenir. Tanı ve evrelemede özellikle BT Ürografi veya MR Ürografi güncel kılavuzlarda öncelikli olarak yer almaktadır.

Retrograd Piyelogram: Üst idrar yollarına ayrıntılı olarak bakmak için kullanılan bir X-ışını muayenesidir. Üretra ve mesaneye ince bir tüp (kateter) geçirerek üreterlere boya enjekte edilir. Boya daha sonra röntgene aktarılır ve X-ışını görüntüleri yakalanır.

Mesane Kanseri Evreleri

Mesane kanseri evreleri bir dizi bulgu ve test sonucu ile belirlenir. Testler, fiziksel muayeneler, biyopsi ve görüntüleme testlerinin tümünün sonuçlarına bağlı olarak kanser evresi saptanır.

Amerika NCCN rehberlerindeki kanser sınıflamasına (TNM sınıflaması) göre; bu kanser türünde 4 ana evre vardır.

Evre 0

Diğer kanser tiplerinden farklı olarak, mesane kanserlerinde Evre 0 evresi vardır. Bu evrede kanser lenf bezlerine veya uzak organlara sıçramamıştır. İki grupta incelenir.

• Evre 0a: Bu evrede idrar torbasının içinde bir veya daha fazla papiller kanser olabilir. Kanser yüzeyel epitel tabakasındadır. (Derinlere invazyon yapmamıştır)
• Evre 0is: mesane duvarının iç yüzeyine yayılmış ama derin dokulara ilerlememiş kanser hücrelerini ifade eder. Bu hücreler tümör gibi dışa doğru değil, yüzey boyunca yatay şekilde yayılır. Bu duruma "karsinoma in situ" adı verilir ve genellikle agresif bir seyir gösterir.

Evre 1

Bu evrede kanser yüzeyel epitel tabakasının bir alt tabakasına yani subepitelyal dokuya geçmiştir. Kas tabakasına geçiş olmamıştır.

Bu evrede lenf bezlerine veya uzak organlara sıçrama olmamıştır.

Evre 2

Bu evrede kanser kas tabakasına kadar ilerlemiştir. Kanser lenf bezlerine veya uzak organlara sıçramamıştır.

Evre 3

Bu evre iki grupta incelenir.

• Evre 3A: Kanser, kasların derinindeki yağlı tabakaya veya çevre organlara (prostat/ vajina) yayılmıştır. Bölgesel lenf nodlarına en fazla 1 adet metastaz yapmıştır. Uzak organ veya (>1) lenf nodu metastazı yoktur.
• Evre 3B: Kanser pelvik veya üst pelvik lenf nodlarına çok sayıda metastaz yapmıştır. Uzak organ metastazı veya common iliak damarlar üstü lenf nodu metastazı yoktur.

Evre 4

• Evre 4A: Kanser iliak damarların üstünde uzak lenf bezlerine de yayılmıştır. Organlara metastaz yoktur.
• Evre 4B: Kanser kemik, akciğer, karaciğer gibi organlara metastaz yapmıştır.

İlginizi Çekebilir >> Mesane Kanserinden Korunmak

Mesane Kanseri Tedavisi

Oldukça yaygın görülen mesane kanseri tedavisi için birden fazla tedavi seçenekleri bulunmaktadır. Hasta özelinde incelenen tedavi yöntemleri uzman ürolog eşliğinde seçilmelidir.

Mesane Kanseri Ameliyatı: Mesane kanseri tedavisinde cerrahi operasyon ile kanserli hücrelerin alınması yada temizlenmesi yöntemidir.

İntravezikal Kemoterapi / İmmünoterapi (BCG): Hastanın sadece mesanesine kemoterapi uygulanması yöntemidir. Genellikle tekrarlama veya ileri evreye ilerleme riski olan kanserlerde tercih edilir. Özellikle yüksek riskli non-invaziv (kas tabakasına ilerlememiş) kanserlerde BCG (Bacillus Calmette-Guérin) uygulaması, nüksü önlemede en etkili yöntem olarak kabul edilir.

Yapay Mesane: Hastalıklı mesanenin alınarak vücuttaki idrarın dışarı atılması için yapay bir mesanenin yapılmasıdır.

Bağırsaktan yapay mesane yapımı ile ilgili yazımıza bakabilirsiniz.

Sistemik Kemoterapi: Hastanın tüm vücudu için kemoterapi uygulanması yöntemidir. Kas invaziv (Evre 2 ve üzeri) kanserlerde, Radikal Sistektomi öncesinde (neoadjuvan) kemoterapi uygulanması güncel protokollerde sıklıkla önerilmektedir.

İmmünoterapi: Bağışıklık sistemini tetiklemeyi hedefleyen tedavi yöntemidir. Özellikle ilerlemiş (metastatik) mesane kanseri tedavisinde, PD-1/PD-L1 inhibitörleri son yılların en önemli tedavi seçeneklerinden biri haline gelmiştir.

Radyasyon Tedavisi: Ameliyatın bir seçenek olmadığı durumlarda tercih edilir.

Mesane Kanseri Ameliyatı

Kanser tedavisinde cerrahi operasyon yani ameliyat oldukça önemli bir tedavi yöntemidir. Mesane kanseri ameliyatı TUR veya Sistektomi yöntemleri ile yapılır.

Ameliyatta hedef, mesaneyi kanser hücrelerinden arındırmaktır. Ameliyat öncesinde kanserin yayılım durumuna göre yöntem tercihi ve tedavi seçeneği belirlenir.

> TUR Mesane Kanseri Ameliyatı

En bilindik mesane ameliyatı Transüretral Rezeksiyon (TUR) ameliyatıdır. Sistoskopi ile tümör saptandığında idrar yolundan girilerek TUR-Mesane ameliyatı yapılır.

Mesane tümöründe TUR yöntemi genellikle erken evredeki kanser için tercih edilen ilk tedavi yöntemidir. TUR ameliyatları, metastaz yaparak kaslara sıçramayan mesane tümörlerinde tercih edilir.

Ucunda kamera ve kazıma bıçağı olan bir aletle hastanın idrar yolundan girilerek kanserli kitlenin tamamı çıkartılır. Tümörün tamamen çıkarıldığından emin olmak için, özellikle yüksek riskli tümörlerde, ilk TUR sonrası 2-6 hafta içinde ikinci bir TUR (Re-TUR) yapılması güncel bir uygulamadır.

TUR-Mesane ameliyatının bir çok avantajı vardır. En az riskle ve mükemmel sonuçlarla tekrar tekrar yapılabilir.

> Radikal Sistektomi ile Mesane Tümörü Ameliyatı

Radikal Sistektomi, mesanenin tamamını veya kanserli kısmını çıkarmak için yapılan cerrahidir. Kanser, mesaneye zarar vermeden çıkarılabilecek durumdaysa bir seçenek olabilir.

Radikal sistektomi, erkek hastalarda prostat ve seminal veziküllerin de çıkarılmasını içerir. Erkeklerde, prostat ve seminal veziküllerin çıkarılması, erektil disfonksiyona neden olabilir. Ancak, cerrahınız ereksiyon için gerekli olan sinirleri ayırabilir. (Sinir koruyucu sistektomi)

Kadınlarda, radikal sistektomi ayrıca uterusun, yumurtalıkların ve vajinanın bir kısmının çıkarılmasını içerir. Kadınlarda, yumurtalıkların çıkarılması kısırlığa ve erken menopoza neden olur.

Sistektomi, enfeksiyon ve kanama riski taşır.

Kas İnvaziv ve Kas İnvaziv Olmayan Mesane Kanseri Arasındaki Fark Nedir?

Mesane kanserinde tedavi planını belirleyen en önemli noktalardan biri, tümörün mesane duvarındaki kas tabakasına ulaşıp ulaşmadığıdır. Bu nedenle mesane kanserleri genel olarak kas invaziv olmayan mesane kanseri ve kas invaziv mesane kanseri olmak üzere iki ana grupta değerlendirilir.

Kas invaziv olmayan mesane kanseri (NMIBC), tümörün mesanenin iç yüzeyi ve yüzeyel tabakalarıyla sınırlı olduğu hastalık grubudur. Ta, T1 ve karsinoma in situ (CIS) bu grupta değerlendirilir. Bu hastalarda temel tedavi genellikle mesane tümörünün transüretral rezeksiyonu (TUR-M/TURBT) ile başlar. Patoloji sonucuna ve hastanın nüks veya ilerleme riskine göre mesane içine uygulanan kemoterapi ya da BCG tedavileri gündeme gelebilir.

Kas invaziv mesane kanserinde (MIBC) ise tümör mesanenin kas tabakasına ilerlemiştir. Bu aşamada hastalığın biyolojik davranışı ve yayılma riski değiştiği için tedavi yaklaşımı da farklılaşır. Uygun hastalarda sistemik tedavilerle birlikte radikal sistektomi veya seçilmiş hastalarda mesane koruyucu multimodal tedaviler değerlendirilebilir.

Bu ayrım yalnızca kanserin evresini ifade etmez. Hastanın uygulanacak tedavisi, takip sıklığı, nüks riski ve uzun dönem prognozu açısından da son derece önemlidir.

Mesane Kanserinde Derece ve Risk Sınıflaması Neden Önemlidir?

Mesane kanserinde yalnızca tümörün evresine bakılarak tedavi kararı verilmez. Patoloji raporunda tümörün derecesi, mesane duvarına ne kadar ilerlediği, karsinoma in situ varlığı, tümör sayısı ve büyüklüğü gibi birçok özellik birlikte değerlendirilir.

Özellikle kas invaziv olmayan mesane kanserlerinde hastalar nüks ve ilerleme olasılıklarına göre farklı risk gruplarına ayrılabilir. Düşük riskli bir mesane tümörü ile yüksek veya çok yüksek riskli bir tümörün takip ve tedavi yaklaşımı aynı değildir.

Yüksek dereceli (high-grade) tümörler, düşük dereceli tümörlere göre daha agresif davranma ve kas tabakasına ilerleme potansiyeline sahip olabilir. Karsinoma in situ (CIS), T1 yüksek dereceli hastalık ve bazı tekrarlayan tümörler de daha yakın takip ve daha yoğun tedavi gerektirebilir.

Bu nedenle mesane kanseri tedavisinde yalnızca "kanser var mı?" sorusuna değil, "Bu tümörün ilerleme ve tekrarlama riski nedir?" sorusuna da yanıt aranmalıdır.

Mesane Kanseri Tekrarlar mı? Ameliyattan Sonra Kaç Yılda Tekrarlar?

Mesane kanseri tekrarlar mı? Evet, mesane kanseri tedavi sonrasında tekrarlayabilen kanser türlerinden biridir. Ancak tekrarlama riski her hastada aynı değildir. Tümörün evresi, derecesi, sayısı, büyüklüğü, karsinoma in situ (CIS) varlığı, daha önce kaç kez tekrar ettiği ve uygulanan tedaviler nüks olasılığını etkileyen önemli faktörlerdir.

Özellikle kas invaziv olmayan mesane kanserinde TUR-M (TURBT) ile görünen tümör tamamen çıkarılmış olsa bile zaman içerisinde mesanenin aynı veya farklı bir bölgesinde yeni tümör gelişebilir. Bu nedenle başarılı bir ameliyat sonrasında hastanın şikayetinin kalmaması veya sistoskopide tümörün tamamen temizlenmiş olması, takip ihtiyacını ortadan kaldırmaz.

Mesane Kanseri Ameliyattan Sonra Tekrarlar mı?

Mesane kanseri ameliyattan sonra tekrar edebilir. Ancak burada hangi ameliyatın yapıldığını ayırt etmek önemlidir. TUR-M ameliyatında mesane korunur ve mesane içerisindeki tümör endoskopik olarak çıkarılır. Bu hastalarda zaman içerisinde mesane içerisinde yeni bir tümör gelişmesi mümkündür. Bu nedenle hastanın risk grubuna göre düzenli sistoskopik takip yapılır ve gerekli hastalarda mesane içine BCG veya ilaç tedavileri uygulanabilir.

Mesanenin tamamen çıkarıldığı radikal sistektomi sonrasında ise mesane içerisinde yeni tümör oluşması söz konusu değildir. Bununla birlikte kanser hücrelerinin üretrada, üst üriner sistemde, lenf nodlarında veya uzak organlarda yeniden ortaya çıkması mümkündür. Bu nedenle radikal sistektomi sonrasında da onkolojik takip devam eder.

Mesane Kanseri Kaç Yılda Tekrarlar?

Mesane kanserinin kaç yılda tekrar edeceğini önceden kesin olarak söylemek mümkün değildir. Nüks bazı hastalarda tedaviden sonraki ilk aylarda veya yıllarda ortaya çıkabilirken bazı hastalarda uzun yıllar boyunca hiçbir tekrarlama görülmeyebilir. Bu nedenle mesane kanserinde herkese uygulanabilecek "şu kadar yıl geçerse kanser artık tekrarlamaz" şeklinde kesin bir süre vermek doğru değildir.

Nüks riski özellikle hastalığın biyolojik özellikleri ve başlangıçtaki risk grubuyla yakından ilişkilidir. Yüksek dereceli tümörler, T1 hastalık, karsinoma in situ, çok sayıda veya tekrarlayan tümör bulunması daha yakın ve uzun süreli takip gerektirebilir.

Kas invaziv olmayan mesane kanseri tedavisinden sonra ilk kontrol sistoskopisinin genellikle TUR-M'den yaklaşık 3 ay sonra yapılmasının nedenlerinden biri erken dönemde ortaya çıkabilecek tümörleri belirlemektir. Bundan sonraki sistoskopi aralıkları ise hastanın düşük, orta, yüksek veya çok yüksek risk grubunda bulunmasına göre planlanır.

Mesane Kanserinin Tekrarladığı Nasıl Anlaşılır?

Tekrarlayan mesane kanseri bazen yeniden idrarda kan görülmesi ile belirti verebilir. Sık idrara çıkma, idrar yaparken yanma veya ani sıkışma gibi üriner yakınmalar da görülebilir. Ancak nüks her zaman belirti oluşturmaz. Bu nedenle hastanın kendisini iyi hissetmesi düzenli kontrollerin bırakılması için yeterli bir neden değildir.

Takip sırasında hastanın risk durumuna göre şu yöntemlerden yararlanılabilir:

• Sistoskopi
• İdrar sitolojisi
• Ultrasonografi
• Bilgisayarlı tomografi ve üst üriner sistem görüntülemeleri
• Gerekli durumlarda biyopsi ve patolojik inceleme

Tekrarlayan Mesane Kanseri Durumunda Ne Yapılır?

Mesane kanserinin tekrar etmesi her zaman hastalığın ileri evreye geçtiği anlamına gelmez. Tedavi, nüks eden tümörün evresine, derecesine, daha önce uygulanan tedavilere ve hastanın genel risk durumuna göre yeniden planlanır.

Kas invaziv olmayan bir tümör yeniden ortaya çıkmışsa tekrar TUR-M uygulanması ve risk durumuna göre mesane içi tedavilerin değerlendirilmesi mümkün olabilir. Buna karşılık yüksek riskli, tedavilere rağmen tekrarlayan veya kas tabakasına ilerleyen hastalıkta radikal sistektomi gibi daha kapsamlı tedaviler gündeme gelebilir.

Radikal sistektomi sonrasında bölgesel veya uzak nüks saptanması durumunda ise hastalığın yayılımına ve daha önce alınan tedavilere göre kemoterapi, immünoterapi, antikor-ilaç konjugatları, hedefe yönelik tedaviler veya uygun hastalarda farklı tedavi kombinasyonları değerlendirilebilir.

Mesane kanserinde nüks riskinin bulunması hastaların gereksiz endişeye kapılmasına değil, düzenli ve risk grubuna uygun takibin öneminin anlaşılmasına neden olmalıdır. Erken saptanan bir nüks ile ileri aşamada belirlenen hastalığın tedavi yaklaşımı birbirinden farklı olabileceği için kontrol programının aksatılmaması önemlidir.

Mesane Kanseri Ameliyatında Robotik Cerrahi

Robotik cerrahi ile mesane kanseri ameliyatı, özellikle radikal sistektomi gereken uygun hastalarda kullanılabilen minimal invaziv cerrahi yaklaşımlardan biridir. İşlem sırasında cerrah, robotik sistemin konsolundan yüksek çözünürlüklü ve üç boyutlu görüntü altında robotik enstrümanları kontrol eder.

Burada önemli bir nokta robotun ameliyatı kendi başına yapmadığıdır. Ameliyatın bütün aşamaları cerrah tarafından gerçekleştirilir. Robotik sistem cerraha görüntüleme, hareket kabiliyeti ve dar anatomik alanlarda hassas diseksiyon açısından teknolojik destek sağlar.

Robotik radikal sistektomi sırasında kanserli mesane çıkarılır ve gerekli hastalarda pelvik lenf nodu diseksiyonu gerçekleştirilir. Ardından idrarın vücuttan uzaklaştırılması için hastaya uygun bir üriner diversiyon yöntemi oluşturulur.

Robot yardımlı radikal sistektomi ile açık radikal sistektominin kanser kontrolü açısından benzer sonuçlar sağlayabildiği gösterilmiştir. Robotik yaklaşımda kan kaybının daha düşük olabilmesi ve bazı hastalarda hastanede kalış süresinin kısalabilmesi önemli avantajlar arasındadır. Bununla birlikte ameliyat süresi robotik yöntemde daha uzun olabilir.

Hangi cerrahi yöntemin daha uygun olduğu yalnızca kullanılan teknolojiye göre belirlenmez. Hastalığın evresi, daha önce geçirilmiş ameliyatlar, hastanın genel sağlık durumu ve özellikle cerrahın radikal sistektomi konusundaki deneyimi birlikte değerlendirilmelidir.

Mesane Alındıktan Sonra İdrar Nasıl Yapılır?

Radikal sistektomi planlanan hastaların en çok merak ettiği konulardan biri mesane çıkarıldıktan sonra idrarın nasıl atılacağıdır. Mesanenin alınmasından sonra böbreklerde üretilen idrarın vücuttan uzaklaştırılması için yeni bir yol oluşturulması gerekir. Bu işleme üriner diversiyon adı verilir.

Uygulanabilecek başlıca yöntemler şunlardır:

• İleal konduit: Bağırsağın kısa bir bölümü kullanılarak idrarın karın duvarındaki bir açıklığa yönlendirilmesidir. İdrar dışarıdaki özel bir torbada toplanır.
• Ortotopik yeni mesane (neobladder): Uygun hastalarda bağırsaktan mesaneye benzer yeni bir rezervuar oluşturularak üretraya bağlanabilir. Böylece idrarın doğal idrar yolundan yapılabilmesi hedeflenir.
• Kontinan kutanöz diversiyon: Bağırsaktan oluşturulan idrar rezervuarı karın duvarına bağlanır ve hasta belirli aralıklarla kateter yardımıyla rezervuarı boşaltır.

Her hasta yapay mesane veya neobladder için uygun olmayabilir. Hastanın yaşı, böbrek fonksiyonları, tümörün yeri ve yayılımı, üretranın durumu, ek hastalıkları ve ameliyat sonrasında yeni mesaneyi kullanabilecek fiziksel yeterliliği değerlendirilerek karar verilmelidir.

Mesaneyi Almadan Mesane Kanseri Tedavi Edilebilir mi?

Her mesane kanseri hastasında mesanenin alınması gerekmez. Kas invaziv olmayan tümörlerin büyük bölümünde tedavi TUR-M ve gerekli hastalarda mesane içine uygulanan tedavilerle gerçekleştirilebilir.

Kas invaziv mesane kanserinde ise radikal sistektomi önemli standart tedavi seçeneklerinden biridir. Bununla birlikte uygun şekilde seçilmiş bazı hastalarda mesane koruyucu trimodal tedavi değerlendirilebilir.

Trimodal tedavi genellikle tümörün mümkün olduğunca tam TUR-M ile çıkarılması, ardından kemoterapi ve radyoterapinin birlikte uygulanmasına dayanır. Ancak bu yaklaşım her hasta için uygun değildir ve tedavi sonrasında düzenli sistoskopi ile yakın takip gerekir.

Mesane koruyucu tedavi sonrasında kas invaziv kanserin tekrar ortaya çıkması durumunda uygun hastalarda kurtarma amaçlı radikal sistektomi gündeme gelebilir.

Mesane Kanserinde Güncel Sistemik Tedaviler

Mesane kanserinin tedavisi yalnızca cerrahi ve klasik kemoterapiden oluşmaz. Özellikle kas invaziv ve metastatik hastalıkta sistemik tedavi seçenekleri son yıllarda önemli ölçüde gelişmiştir.

Uygun kas invaziv hastalarda radikal sistektomi öncesinde neoadjuvan sistemik tedavi değerlendirilebilir. Tedavinin amacı yalnızca mesanedeki tümörü küçültmek değil, görüntüleme yöntemleriyle henüz saptanamayan mikroskobik kanser hücrelerini de kontrol altına almaktır.

2026 itibarıyla tedavi planlarında platin bazlı kemoterapilerin yanında uygun hastalarda immünoterapiler, antikor-ilaç konjugatları ve tümörün moleküler özelliklerine göre seçilebilen hedefe yönelik tedaviler de yer alabilmektedir. Kullanılacak ilaç veya kombinasyon hastalığın evresi, daha önce alınan tedaviler, böbrek fonksiyonları, hastanın performans durumu ve tümörün biyolojik özelliklerine göre belirlenir.

Bu nedenle ileri evre mesane kanserinde tedavi planlaması artık yalnızca hastalığın anatomik yayılımına değil, hastanın ve tümörün bireysel özelliklerine göre de yapılmaktadır.

Mesane Kanseri Tedavisi Sonrası Takip Nasıl Yapılır?

Mesane kanseri tedavisinden sonra düzenli takip son derece önemlidir. Takibin amacı mesane içindeki olası nüksleri, hastalığın ilerlemesini, üst üriner sistemde gelişebilecek tümörleri ve gerektiğinde uzak metastazları erken dönemde belirlemektir.

Kas invaziv olmayan mesane kanserinde ilk kontrol sistoskopisi genellikle TUR-M sonrasında yaklaşık 3. ayda gerçekleştirilir. Sonraki kontroller tümörün risk grubuna göre planlanır. Düşük riskli hastalar ile yüksek veya çok yüksek riskli hastaların sistoskopi sıklığı aynı değildir.

Yüksek riskli hastalarda sistoskopinin yanında idrar sitolojisi ve belirli aralıklarla üst üriner sistem görüntülemeleri de takip programına dahil edilebilir.

Radikal sistektomi sonrasında ise takip programı patoloji sonucu ve hastalığın tekrarlama riskine göre kişiselleştirilir. Bilgisayarlı tomografi gibi görüntüleme yöntemlerinin yanı sıra böbrek fonksiyonları, elektrolitler, üriner diversiyonun durumu ve hastanın genel yaşam kalitesi de takip edilir.

Mesane Kanseri Yaşam Süresi ve Prognozu

Mesane kanseri yaşam süresi hakkında bütün hastalar için geçerli tek bir süre veya oran vermek doğru değildir. Prognoz; kanserin tanı anındaki evresi, kas tabakasına ilerleyip ilerlemediği, tümörün derecesi, lenf nodu tutulumu, uzak metastaz varlığı, uygulanan tedavi ve hastanın genel sağlık durumu gibi birçok faktöre bağlıdır.

Genel olarak mesane duvarının kas tabakasına ulaşmamış ve uzak bölgelere yayılmamış tümörlerde uzun dönem hastalık kontrolü daha yüksektir. Bununla birlikte kas invaziv olmayan mesane kanserlerinde bile tümörün tekrarlama ihtimali bulunduğundan düzenli takip önemlidir.

Kas tabakasına ilerleyen hastalıkta prognoz tümörün mesane dışına çıkıp çıkmadığına ve lenf nodu tutulumuna göre değişir. Hastalığın uzak organlara metastaz yaptığı durumlarda ise tedavinin amacı hastalığı mümkün olduğunca uzun süre kontrol altında tutmak, yaşam süresini uzatmak ve yaşam kalitesini korumaktır.

İnternette görülen 5 yıllık sağkalım oranları geniş hasta gruplarından elde edilen istatistiklerdir. Bu oranlar belirli bir hastanın ne kadar yaşayacağını göstermez. Günümüzde cerrahi teknikler, kemoterapi, immünoterapi ve diğer sistemik tedavilerdeki gelişmeler nedeniyle prognoz değerlendirmesinin hastaya özel yapılması gerekir.

Mesane Kanseri Hangi Organlara Yayılır?

Mesane kanseri ilerlediğinde önce mesane duvarının daha derin katmanlarına, ardından mesane çevresindeki yağ dokusuna ve komşu yapılara ilerleyebilir. Bölgesel yayılım sırasında pelvik lenf nodları tutulabilir.

Uzak metastaz geliştiğinde hastalık özellikle lenf nodları, akciğerler, karaciğer ve kemikler gibi bölgelere yayılabilir. Hastalığın yayılımının belirlenmesi tedavi planının oluşturulmasında temel aşamalardan biridir.

Mesane Kanserinden Korunmak Mümkün mü?

Mesane kanserini tamamen önleyen bir yöntem bulunmamakla birlikte bazı değiştirilebilir risk faktörlerinin azaltılması mümkündür. Bunların başında sigara kullanımı gelir. Sigara mesane kanseri açısından en önemli önlenebilir risk faktörlerinden biridir.

Boya, kauçuk, tekstil, deri ve bazı endüstriyel alanlarda belirli kimyasallara mesleki maruziyet söz konusuysa iş güvenliği önlemlerine uyulması da önemlidir.

Özellikle gözle görülebilen ve ağrısız idrarda kanama fark edildiğinde şikâyetin kendiliğinden geçmesini beklemek doğru değildir. Hematürinin birçok iyi huylu nedeni bulunabilse de mesane ve üst üriner sistem hastalıklarının dışlanması için ürolojik değerlendirme yapılmalıdır.

Mesane Kanseri Hakkında Sık Sorulan Sorular

Mesane kanserinin ilk belirtisi nedir?

En sık karşılaşılan bulgu idrarda kan görülmesidir. Kanama çoğu zaman ağrısız olabilir ve bir süre sonra kaybolabilir. Kanamanın geçmesi altta yatan nedenin ortadan kalktığı anlamına gelmez.

Mesane kanseri tamamen iyileşir mi?

Özellikle erken evrede ve mesaneye sınırlı hastalıkta başarılı tedavi ve uzun süreli hastalık kontrolü mümkündür. Ancak tedavi başarısı tümörün evresi, derecesi ve biyolojik özelliklerine göre değişir. Kas invaziv olmayan tümörlerde nüks riski nedeniyle düzenli takip gerekir.

Mesane kanseri hızlı yayılır mı?

Her mesane kanseri aynı şekilde davranmaz. Düşük dereceli yüzeyel tümörler daha yavaş seyredebilirken yüksek dereceli ve kas invaziv tümörler daha agresif davranabilir. Bu nedenle patoloji sonucundaki evre ve derece önemlidir.

Mesane kanseri ameliyatında mesanenin tamamı alınır mı?

Her hastada mesanenin tamamının alınması gerekmez. Kas invaziv olmayan birçok tümör TUR-M yöntemiyle idrar yolundan çıkarılabilir. Radikal sistektomi özellikle kas invaziv hastalıkta ve bazı çok yüksek riskli kas invaziv olmayan tümörlerde gündeme gelir.

Mesane kanseri ameliyatı robotik cerrahi ile yapılabilir mi?

Evet. Uygun hastalarda radikal sistektomi robot yardımlı minimal invaziv yöntemle gerçekleştirilebilir. Ancak açık veya robotik cerrahi seçimi hastalığın özellikleri, hastanın genel durumu ve cerrahi ekibin deneyimine göre yapılmalıdır.

Mesane alındıktan sonra normal idrar yapılabilir mi?

Uygun hastalarda bağırsaktan oluşturulan ortotopik yeni mesane üretraya bağlanabilir ve idrarın doğal yoldan yapılması mümkün olabilir. Ancak her hasta bu yönteme uygun değildir. Bazı hastalarda ileal konduit veya diğer üriner diversiyon yöntemleri daha güvenli seçenek olabilir.

Mesane kanseri tekrar eder mi?

Evet. Özellikle kas invaziv olmayan mesane kanserlerinde tedaviden sonra mesane içinde yeni tümör oluşabilir. Nüks riski tümörün evresi, derecesi, sayısı, büyüklüğü ve daha önceki hastalık öyküsüne göre değişir.

Mesane kanserinde BCG tedavisi nedir?

BCG, belirli orta ve özellikle yüksek riskli kas invaziv olmayan mesane kanserlerinde mesane içine uygulanan bir immünoterapi yöntemidir. Amaç kanserin tekrarlama ve kas tabakasına ilerleme riskini azaltmaktır. Tedavi gereksinimi patoloji ve risk sınıflamasına göre belirlenir.

Mesane kanseri yaşam süresi ne kadardır?

Mesane kanseri için tek bir yaşam süresi vermek mümkün değildir. Erken evre, mesaneye sınırlı hastalık ile lenf nodlarına veya uzak organlara yayılmış hastalığın prognozu birbirinden oldukça farklıdır. Hastaya özgü değerlendirme için evre, patoloji, genel sağlık durumu ve tedaviye verilen yanıt birlikte ele alınmalıdır.

İdrarda kan görülmesi kesin mesane kanseri anlamına gelir mi?

Hayır. İdrar yolu enfeksiyonu, böbrek veya üreter taşı, prostat hastalıkları ve başka birçok durum hematüriye yol açabilir. Ancak özellikle ağrısız ve gözle görülebilen kanama mesane kanserinin önemli belirtilerinden biri olduğu için ürolojik değerlendirme geciktirilmemelidir.

Robotik cerrahi ile mesane kanseri ameliyatı hakkında detaylı bilgi alın.